اگر قصد دارید در یکی دو سال آینده سیستم جدید اسمبل کنید یا رم و SSD بخرید، خبرهای خوبی در انتظارتون نیست. لنوو معتقده افزایش قیمت حافظههای DRAM و NAND Flash نهتنها متوقف نمیشه، بلکه تازه اول راهه و باید خودمون رو برای قیمتهای بالاتر آماده کنیم. طبق گزارشی که Wall Street News China منتشر کرده، لنوو در جریان رویداد ISC 2026 اعلام کرده روند صعودی قیمت حافظه که از اواخر سال ۲۰۲۵ شروع شده، احتمالاً در سالهای آینده هم ادامه پیدا میکنه. این یعنی اگر منتظر بودید قیمت رم و SSD دوباره به روزهای خوب گذشته برگرده، فعلاً نباید خیلی امیدوار باشید. با بنچفا تا پایان این گزارش همراه باشید.
چرا لنوو چنین پیشبینیای کرده؟
لنوو یکی از بزرگترین تولیدکنندههای کامپیوتر در دنیاست و بهطور مداوم وضعیت بازار رو از طریق تأمینکنندههای DRAM و NAND Flash خودش بررسی میکنه. این شرکت به لطف حجم بالای سفارشها، دید نسبتاً دقیقی از وضعیت عرضه و تقاضا داره و بر همین اساس میگه ظرفیت تولید فعلی جوابگوی نیاز بازار نیست.
با اینکه شرکتهایی مثل سامسونگ، SK hynix و Micron در حال ساخت کارخانههای جدید تولید تراشه هستن و سرمایهگذاری سنگینی برای افزایش ظرفیت انجام دادن، اما لنوو معتقده این افزایش ظرفیت هم برای پاسخ دادن به تقاضای فعلی کافی نخواهد بود. البته هنوز مشخص نیست منظور لنوو اینه که ظرفیت جدید خیلی کمه یا اینکه رشد تقاضا اونقدر سریع شده که حتی کارخانههای جدید هم جوابگو نیستن. اما نتیجه در هر دو حالت یکیه؛ کمبود حافظههای DRAM و NAND بیشتر از چیزی که قبلاً تصور میشد ادامه پیدا میکنه.
قیمتها احتمالا تا پایان دهه هم بالا برن!
به گفته لنوو، روندی که از سهماهه چهارم سال ۲۰۲۵ آغاز شده، میتونه تا پایان این دهه ادامه پیدا کنه. یعنی حتی تا سال ۲۰۳۰ و شاید بعد از اون هم افزایش قیمت حافظهها دور از انتظار نیست. دلیل اصلی هم عطش سیریناپذیر مراکز داده و شرکتهای فعال در حوزه هوش مصنوعیه. تا زمانی که دیتاسنترهای جدید با همین سرعت ساخته بشن و نیاز به حافظههای پرظرفیت افزایش پیدا کنه، بازار مصرفی در اولویت پایینتری قرار میگیره و کاربران عادی نباید انتظار ارزون شدن رم و SSD رو داشته باشن.
در نهایت، سرعت افزایش ظرفیت تولید توسط سامسونگ، SK hynix و Micron تعیین میکنه که آینده قیمت حافظهها به چه سمتی بره.
چرا این پیشبینی چندان دور از ذهن نیست؟
اگر بخوایم واقعبین باشیم، حرف لنوو چندان هم بیراه نیست. ساخت یک فب (Fab) جدید برای تولید تراشه پروژهای نیست که ظرف چند ماه انجام بشه. از زمانی که تصمیم ساخت یک کارخانه گرفته میشه تا زمانی که اون خط تولید به ظرفیت کامل برسه، معمولاً حداقل دو سال زمان لازمه و گاهی حتی بیشتر.
از طرف دیگه، تولیدکنندههای حافظه هم فعلاً فشار زیادی برای افزایش سریع ظرفیت احساس نمیکنن. بازار به جایی رسیده که تقریباً هر قیمتی اعلام کنن، مشتریهای بزرگ مثل شرکتهای هوش مصنوعی و دیتاسنترها مجبور به خرید هستن. بنابراین طبیعی به نظر میرسه که عجلهای برای سرمایهگذاریهای سنگینتر و ساخت فبهای جدید وجود نداشته باشه.
آیا امیدی برای کاهش قیمتها وجود دارد؟
با وجود این شرایط، هنوز دو سناریو میتونن شرایط بازار رو تا حدی بهتر کنن.
اول اینکه فناوری ساخت حافظه طی سالهای آینده بهینهتر بشه و میزان سیلیکون موردنیاز برای تولید هر گیگابایت حافظه کاهش پیدا کنه. الان مخصوصاً حافظههای HBM برای رسیدن به ظرفیتهای بالا، سطح قابل توجهی از سیلیکون رو اشغال میکنن و همین موضوع یکی از دلایل افزایش هزینه تولیده. حافظه HBM در زمینه بهینگی به حافظههای GDDR و DDR نمیرسه و اگر نسلهای بعدی حافظه بتونن با سیلیکون کمتر ظرفیت بیشتری ارائه بدن، بخشی از فشار روی زنجیره تأمین کم میشه.
سناریوی دوم هم اینه که صنعت هوش مصنوعی از مرحله سنگین آموزش مدلها (Training) عبور کنه و تمرکز بیشتر روی اجرای مدلهای آماده یا همون Inference باشه. پردازشهای اینفرنس معمولاً به حافظه بسیار کمتری نسبت به آموزش مدلها نیاز دارن و در نتیجه میتونن تقاضا برای حافظههای پیشرفته رو کاهش بدن.
البته با سرعتی که توسعه هوش مصنوعی پیش گرفته و با توجه به اهمیت روزافزون اون در رقابتهای اقتصادی، سیاسی و حتی نظامی، فعلاً چنین سناریویی خیلی محتمل به نظر نمیرسه. فعلاً تنها کاری که از دست ما برمیاد اینه که امیدوار باشیم رم و SSD سیستمهامون سالم بمونن؛ چون اگر یکی از اونها بسوزه، احتمالاً جایگزین کردنش ارزون تموم نخواهد شد!
